Sefydlwyd Rhwydwaith Ewropeaidd Ysgolion Sy’n Hybu Iechyd ym 1992. Mae Rhwydwaith ‘Ysgolion Iach’ Cymru’n cael ei ystyried yn flaengar ac felly’n sylfaen gadarn i ddatblygiad Cynllun Ysgolion Iach yng Ngwynedd.
Mae ysgol sy’n hybu iechyd yn un sy’n hyrwyddo ac yn diogelu iechyd corfforol, meddyliol a chymdeithasol ei chymuned, ynghyd a’i lles, drwy weithredu’n gadarnhaol. Mae’n golygu ymgorffori hyn ym mholisi, cynllunio strategol a datblygu staff yr Ysgol mewn perthynas â’i chwricwlwm, ei hethos, ei hamgylchedd ffisegol a’i chysylltiadau a’r gymuned.
Nodwyd yn y ddogfen ‘Gwell Iechyd, Gwell Cymru’ yr angen am amrywiaeth o ffyrdd i ddiogelu a gwella iechyd pobl. Erbyn heddiw mae llawer o strategaethau a ddatblygwyd gan Lywodraeth Cynulliad Cymru yn rhoi sylw pendant i dargedau gwella iechyd a lles plant a phobl ifanc drwy’r Cynllun ‘Ysgolion Iach’ Rhwydwaith Cymru. Mae Strategaethau Lleol a Chenedlaethol yn rhoi blaenoriaeth i iechyd a lles plant a phobl ifanc drwy ddatblygu Cynllun ‘Ysgolion Iach’ ymhellach. Mae’r cysyniad o Sialens Iechyd Cymru yn cynnig her i bawb i weithio tuag at wella iechyd y boblogaeth.
Gall hybu iechyd o fewn ysgolion fod yn allweddol o ran lleihau anghydraddoldeb iechyd drwy ymdrin â materion ysmygu, lleihau gordewdra, hybu gweithgareddau corfforol a lleihau anafiadau. Mae hefyd yn cynnig ei hun yn amgylchedd sydd yn annog plant a phobl ifanc i gynnal a gwella eu hiechyd eu hunain a bod â pherchnogaeth am eu cyrff.
Gan fod Addysg Bersonol a Chymdeithasol erbyn hyn yn statudol mae cynllun yr ‘Ysgol Iach’ yn cynnig ei hun fel sylfaen i gyflawni’r agweddau o fewn y Fframwaith Addysg Bersonol a Chymdeithasol (AADGOS 2008).
Mae Cynllun Ysgolion Iach Gwynedd yn cael ei ariannu gan Llywodraeth Cynulliad Cymru drwy law Iechyd Cyhoeddus Cymru a gweithredir mewn partneriaeth â’r Adran Addysg.
Derbyniodd Cynllun Ysgolion Iach Gwynedd achrediad gan Lywodraeth Cynulliad Cymru ym Mehefin 2002. Golyga hyn bod cynllun Gwynedd wedi llwyddo i gyrraedd y safon uchaf a ddisgwylir gan y Cynulliad. Dylai pob Ysgol felly gyflawni’r safon angenrheidiol er mwyn sicrhau safon cynllun.
Derbyniodd Cynllun Ysgolion Iach Gwynedd achrediad gan Clywed yn 2007 ac eto yn 2009. Cyflwynwyd y wobr yma am y gwaith o sicrhau bod y Cynllun yn gwrando ar leisiau plant a phobl ifanc a sicrhau bod disgyblion yn cyfrannu tuag at yr holl weithgareddau o fewn Cynllun Ysgolion Iach.
|